აშშ-ში ლეგალური მიგრაციის გზა კვლავ გაიხსნა - რა მნიშვნელობა აქვს ამას საქართველოს ეკონომიკისთვის?

ამერიკა

აშშ-ის ფედერალურმა სასამართლომ უკანონოდ ცნო სახელმწიფო დეპარტამენტის პოლიტიკა, რომლის საფუძველზეც საქართველოსა და კიდევ 74 ქვეყნის მოქალაქეებისთვის საიმიგრაციო ვიზების გაცემა შეჩერებული იყო.

მიუხედავად იმისა, რომ გადაწყვეტილება პირველ რიგში სამართლებრივი და საიმიგრაციო საკითხია, მას საქართველოსთვის გარკვეული ეკონომიკური მნიშვნელობაც აქვს, განსაკუთრებით, აშშ-ში ქართული დიასპორისა და იქიდან საქართველოში ფულადი გზავნილების მზარდი მოცულობის გათვალისწინებით.

აშშ-ის სახელმწიფო დეპარტამენტმა 75 ქვეყნის მოქალაქეებისთვის საიმიგრაციო ვიზების გაცემა 2026 წლის 21 იანვრიდან შეაჩერა. ოფიციალური განმარტებით, გადაწყვეტილება უკავშირდებოდა ადმინისტრაციის მიერ ე.წ. public charge-ის პოლიტიკის გადახედვას და იმ რისკის შეფასებას, რომ აშშ-ში ჩასული პირები შესაძლოა სახელმწიფო სოციალურ დახმარებებზე დამოკიდებული გამხდარიყვნენ. საქართველო იმ 75 ქვეყანას შორის იყო, რომლებზეც შეზღუდვა გავრცელდა.

21 აგვისტოს ნიუ-იორკის ფედერალური სასამართლოს მოსამართლე ჯანეტ ვარგასმა პოლიტიკა უკანონოდ ცნო და გააუქმა. სასამართლოს შეფასებით, მოქალაქეობის ნიშნით საიმიგრაციო ვიზების ასეთი მასშტაბური შეჩერება სახელმწიფო მდივნისთვის კანონით მინიჭებულ უფლებამოსილებას სცდებოდა. Reuters-ის ცნობით, გადაწყვეტილების გამოქვეყნების დროისთვის სახელმწიფო დეპარტამენტს კომენტარი არ გაუკეთებია.

მნიშვნელოვანია, რომ საუბარია საიმიგრაციო ვიზებზე, რომლებიც აშშ-ში მუდმივად საცხოვრებლად გადასვლას უკავშირდება. შესაბამისად, იანვარში მიღებული შეზღუდვა და სასამართლოს ახლანდელი გადაწყვეტილება პირდაპირ არ ეხება ტურისტულ, სტუდენტურ ან სხვა არასაიმიგრაციო ვიზებს.

აშშ უკვე ფულადი გზავნილების ყველაზე დიდი ცალკეული წყაროა

ეკონომიკური თვალსაზრისით საკითხი განსაკუთრებით საინტერესოა იმის გამო, რომ ბოლო წლებში აშშ-დან საქართველოში ფულადი გზავნილები მნიშვნელოვნად გაიზარდა.

საქართველოს ეროვნული ბანკის უახლესი, 2026 წლის ივლისის მონაცემებით, საქართველოში უცხოეთიდან სულ 350.05 მილიონი დოლარი გადმოირიცხა. აქედან აშშ-ზე 67.77 მილიონი დოლარი მოდიოდა, მთლიანი გზავნილების დაახლოებით 19.4%.

ამ მაჩვენებლით აშშ ივლისში ფულადი გზავნილების ყველაზე დიდი ცალკეული წყარო ქვეყანა იყო და იტალიას, რუსეთსა და გერმანიას უსწრებდა. აშშ-დან გზავნილები 2025 წლის ივლისთან შედარებით 11.2%-ით გაიზარდა.

ეს მონაცემები აჩვენებს, რომ აშშ-ში მცხოვრები და მომუშავე ქართველების ეკონომიკური კავშირი საქართველოსთან უკვე საკმაოდ მასშტაბურია. გზავნილები საქართველოში ოჯახების შემოსავლების, მოხმარებისა და სხვადასხვა ხარჯის დაფინანსების ერთ-ერთი წყაროა.

თუმცა სასამართლოს გადაწყვეტილების შედეგად ფულადი გზავნილების ავტომატურ ზრდაზე საუბარი ჯერ ნაადრევია. გადაწყვეტილება მხოლოდ იმას ნიშნავს, რომ 75 ქვეყნის მოქალაქეებისთვის შექმნილი საერთო ბარიერი სასამართლომ უკანონოდ ცნო. მომავალში რამდენი საქართველოს მოქალაქე მიიღებს საიმიგრაციო ვიზას და რამდენი გადავა აშშ-ში საცხოვრებლად, სხვა საიმიგრაციო მოთხოვნებსა და ინდივიდუალური განაცხადების განხილვაზეც იქნება დამოკიდებული.

საქართველოდან მიგრაციის საკითხი

საიმიგრაციო შესაძლებლობების გაფართოებას ეკონომიკისთვის მეორე მხარეც აქვს, სამუშაო ძალის შესაძლო გადინება.

საქსტატის ბოლო სრული მონაცემებით, 2025 წელს საქართველოდან ემიგრაციაში 114 374 ადამიანი წავიდა, ხოლო ქვეყანაში იმიგრანტების რაოდენობამ 131 501 შეადგინა. განსაკუთრებით საყურადღებოა, რომ ემიგრანტების 85.9% შრომისუნარიან, 15-64 წლის ასაკობრივ ჯგუფს მიეკუთვნებოდა.

ამიტომ გრძელვადიან პერსპექტივაში ემიგრაციას საქართველოს ეკონომიკისთვის ორმაგი ეფექტი აქვს: ერთი მხრივ, უცხოეთში დასაქმებული მოქალაქეები საქართველოში მნიშვნელოვან თანხებს აგზავნიან, მეორე მხრივ კი ქვეყნიდან შრომისუნარიანი მოსახლეობის გადინება შრომის ბაზრისა და დემოგრაფიისთვის გამოწვევაა.

აშშ-ში მუდმივად გადასვლის მიმართ ინტერესზე გარკვეულ წარმოდგენას Diversity Visa-ს პროგრამის მონაცემებიც იძლევა. აშშ-ის სახელმწიფო დეპარტამენტის მიხედვით, DV-2026 პროგრამაში საქართველოდან 1 406 ადამიანი იყო შერჩეული. თუმცა შერჩევა ავტომატურად ვიზის მიღებას არ ნიშნავს, გამარჯვებულმა შემდგომი მოთხოვნები უნდა დააკმაყოფილოს და ვიზების რაოდენობაც შეზღუდულია.

შესაბამისად, სასამართლოს გადაწყვეტილებას საქართველოს ეკონომიკაზე უშუალო და მყისიერი ეფექტი არ ექნება. თუმცა ის ხსნის ერთ-ერთ ბარიერს აშშ-ში ლეგალური მუდმივი მიგრაციის გზაზე იმ პირობებში, როდესაც აშშ უკვე საქართველოში ფულადი გზავნილების უმსხვილესი ცალკეული წყაროა.

რამდენად აისახება ეს მომავალში საქართველოდან მიგრაციაზე, ფულად გზავნილებსა და შრომის ბაზარზე, დამოკიდებული იქნება იმაზე, როგორ აღდგება საიმიგრაციო ვიზების პრაქტიკული დამუშავება და რამდენი საქართველოს მოქალაქე შეძლებს ვიზის მიღებას.